ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΤΕΡΑ

Külliye: Η κτιριακή εγκατάσταση ενός ιδεολογικού πολέμου εναντίον των Τουρκοκυπρίων

«ΟΧΙ στο Külliye (Κουλλίγιε)! Η φράση ‘Δεν έχει σημασία το κτίριο, σημασία έχει το τι γίνεται μέσα στο κτίριο’ δεν είναι σωστή. Είναι παραπλάνηση της κοινωνίας. Το κτίριο έχει μεγάλη σημασία. Ποιος το έχτισε, πώς και γιατί το έχτισε, τι συνέβη κατά τη διάρκεια της κατασκευής του, και το γεγονός ότι πρόκειται για ένα κτίριο που δεν αποπνέει ούτε στο ελάχιστο την Κύπρο… όλα αυτά έχουν τεράστια σημασία». Αυτά έγραφε στις 4 Μαϊου 2025 στον προσωπικό του λογαριασμό στο facebook ο ακαδημαϊκός Χασάν Ουλάς Αλτίοκ, πρώην στέλεχος του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος. Δεν ήταν ο μόνος που εξέφρασε την ενόχληση του από το νέο τεράστιο κτιριακό συγκρότημα, το οποίο εγκαινιάστηκε από τον Πρόεδρο της Τουρκίας στις 3 Μαΐου 2025 και που στέγασε «προεδρία» και «Bουλή» των κατεχομένων.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Εποικιστική αποικιοκρατία ή μια υβριδική κατάσταση; Διαστάσεις του εποικισμού στη Κύπρο και οι ανταγωνισμοί Τουρκοκυπρίων – εποίκων

Εισαγωγική συζήτηση για το θεωρητικό πλαίσιο
Δεν είναι καθόλου εύκολο να μιλήσει κάποιος για το φαινόμενο της εποικιστικής αποικιοκρατίας αναφερόμενος σε σχετικά πρόσφατα γεγονότα. Το φαινόμενο της εποικιστικής αποικιοκρατίας, αλλά και γενικότερα η αποικιοκρατία υποτίθεται ότι έληξαν στα μέσα του 20ου αιώνα, δηλαδή σε μια στιγμή που ολοκληρώνεται και η διαδικασία της αποαποικιοποίησης. Με λίγα λόγια, η εποικιστική αποικιοκρατία θεωρήθηκε ως ένα κεφάλαιο της παγκόσμιας ιστορίας που έχει κλείσει. Το συγκεκριμένο κείμενο επιδιώκει να αναλύσει κάποιες πτυχές του εποικισμού της Κύπρου μετά το 1974 μέσα από την αξιοποίηση του θεωρητικού πλαισίου της εποικιστικής αποικιοκρατίας. Δε μπορεί φυσικά να θεωρηθεί μια ολοκληρωμένη προσπάθεια, αλλά μια πρώτη «δοκιμή» εμπλουτισμού τόσο του θεωρητικού πλαισίου, όσο και της κυπριακής περίπτωσης. Το κείμενο βασίζεται σε μια παρουσίαση που έγινε στο Επιστημονικό Συνέδριο «50 Χρόνια από το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή στην Κύπρο», το οποίο διοργάνωσε το Ινστιτούτο Ερευνών Προμηθέας στις 28-29 Ιουνίου 2024, στο Πανεπιστήμιο Κύπρου.

Ολόκληρο το κείμενο σε μορφή Pdf:

2025 epitheorisi promithea settler colonialism hybrid model Λήψη

Aλλο Τουρκοκύπριοι και άλλο Ερντογάν

Η Τουρκία είναι πλέον ψυχή τε και σώματι παρούσα στα κατεχόμενα και περιθωριοποιεί το τ/κ στοιχείο

Του Αντρέα Κημήτρη

«Άλλο Τουρκοκύπριοι και άλλο Άγκυρα του Ερντογάν», αναφέρει στην «Κ» ο ακαδημαϊκός Νίκος Μούδουρος, σχολιάζοντας τις αντιδράσεις των Τ/κ στον κανονισμό που ψηφίστηκε από το λεγόμενο υπουργικό συμβούλιο και επιτρέπει σε μαθήτριες να πηγαίνουν σχολείο με την ισλαμική μαντίλα. Επισημαίνει ότι το ζήτημα της κοσμικότητας ενώνει τη συντριπτική πλειοψηφία της τ/κ κοινότητας ανεξαρτήτως κομματικής και ιδεολογικής προέλευσης. Αξιολογεί ως κομβικό σημείο την παράνομη επίσκεψη Ερντογάν στα Κατεχόμενα στις 3 Μαΐου, καθώς ο Τούρκος πρόεδρος προανήγγειλε ότι θα στείλει συγκεκριμένα μηνύματα για το θέμα. Ο κ. Μούδουρος σημειώνει ότι η ανάδειξη αυτού του ζητήματος από την Άγκυρα σε αυτή την περίοδο κρύβει μια προεκλογική διάσταση, διότι τον Οκτώβριο θα γίνουν οι εκλογές για την ανάδειξη του λεγόμενου Τ/κ προέδρου. Ήδη, τονίζει, επιτελεία που ανήκουν στον κύκλο του κόμματος του Ερντογάν έχουν αρχίσει να εργάζονται για την υποψηφιότητα Τατάρ.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Ρευστή και δυναμική η πολιτική κατάσταση στην Τουρκία. Συνέντευξη στην εφημερίδα Χαραυγή

Συνέντευξη στον Καλλή Αντούνα

Η πολιτική σκηνή στην Τουρκία βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε μια εξαιρετικά ρευστή και δυναμική φάση, δήλωσε ο Νίκος Μούδουρος, επίκουρος καθηγητής Τμήματος Τουρκικών Σπουδών του Πανεπιστήμιο Κύπρου, σε συνέντευξη που παραχώρησε στη «Χ» σχολιάζοντας την κατάσταση στην Τουρκία μετά τη σύλληψη του Ιμάμογλου.

Εξήγησε πως παρόλο που η αντιπολίτευση μοιάζει να επανασυνδέεται με τις κοινωνικές δυνάμεις, παρατηρείται έλλειμμα ενός σαφούς και συνεκτικού προγράμματος, ενώ την ίδια ώρα η πολιτική κατάσταση όπως διαμορφώνεται λειτουργεί και ως καταλύτης σε έναν ήδη εύθραυστο οικονομικό μηχανισμό.

Ταυτόχρονα, η πολιτική κρίση φαίνεται να έχει και ιδεολογικοπολιτικές, οικονομικές, πολιτικές και πολιτισμικές προεκτάσεις και στα κατεχόμενα, με την τουρκοκυπριακή κοινότητα να καλείται να αντεπεξέλθει σε ένα δύσκολο σκηνικό.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Η αποτυχημένη απόπειρα αλλαγής του «γενετικού υλικού» των Τουρκοκυπρίων

Από την μαζική κινητοποίηση διαμαρτυρίας που έγινε στις 8 Απριλίου 2025 στην κατεχόμενη Λευκωσία

Όταν στις 14 Μαρτίου 2025 το λεγόμενο υπουργικό συμβούλιο στα κατεχόμενα αποφάσιζε αλλαγές στον πειθαρχικό κανονισμό γυμνασίων και λυκείων, ίσως κανένας δε μπορούσε να προβλέψει το μέγεθος και την ένταση των αντιδράσεων που θα ακολουθούσαν. Κανένας πλην των έντεκα μελών του «υπουργικού συμβουλίου» που αποφάσισαν και δημοσίευσαν την αλλαγή στην επίσημη εφημερίδα του ψευδοκράτους, χωρίς καμιά ανακοίνωση… στα μουλωχτά. Η αλλαγή ήταν η εξής: μαθήτριες γυμνασίων και λυκείων θα μπορούσαν εάν το επιθυμούσαν να πηγαίνουν στα μαθήματα τους καλυμμένες με τη γνωστή μαντήλα (χιτζάμπ) που επιβάλλει η ισλαμική θρησκεία. Κάπως έτσι ξεκίνησε η γνωστή υπόθεση που οδήγησε στην κορύφωση των αντιδράσεων και στην πραγματοποίηση της μαζικότερης κινητοποίησης διαμαρτυρίας των Τουρκοκυπρίων ενάντια στην Άγκυρα και στον τοπικό συνασπισμό εξουσίας, των τελευταίων χρόνων.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

🎙️«90 Λεπτά Πολιτικά Αλλιώς» με τον Νίκο Μούδουρο

Ο ακαδημαϊκός Νίκος Μούδουρος, αναλύει τα τεκταινόμενα στην Τουρκία μετά και την σύλληψη του Δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, όπως επίσης το Κυπριακό και τα κατεχόμενα.

Πως επηρεάζει η σύλληψη το πολιτικό σκηνικό της χώρας; Ποιες είναι οι διεθνές προεκτάσεις; Η ηγεμονία Ερντογάν οδηγείται στην απολυταρχία; Ενισχύεται ο Ερντογάν η κινδυνεύει να αποδυναμωθεί εξαιτίας της κατακραυγής;

Υπάρχουν επιπτώσεις στην Κύπρο, και τα ελληνοτουρκικά; Θα μπορούσε ο Ερντογάν να προκαλέσει εντάσεις στην εξωτερική πολιτική για να αποπροσανατολίσει από τα εσωτερικά προβλήματα;

Ολόκληρη η εκπομπή 🎙️👇

Ο σχεδιασμός αποκαθήλωσης του Ιμάμογλου και ο αυταρχισμός που ενισχύεται στην Τουρκία

Το μεγαλύτερο μέρος της ιστορικής έρευνας για την Τουρκία συμφωνεί με τη διαπίστωση ότι στο επίπεδο της δημοκρατικής εξέλιξης η εποχή από την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας μέχρι και σήμερα, χαρακτηρίστηκε από δύο βασικές αρχές: Η πρώτη ήταν η δημιουργία και η σταθεροποίηση ενός σχετικά ισχυρού κοσμικού και «απρόσωπου» κράτους. Η δεύτερη ήταν ο προσανατολισμός προς τη Δύση, ο οποίος είχε έντονα πολιτικά αλλά και πολιτιστικά στοιχεία.

Οι δύο αυτές αρχές, χαρακτηριστικές του εκσυγχρονισμού της Τουρκίας, διακρίθηκαν όντως από δυσλειτουργίες και βαθιές αντιφάσεις. Όμως, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο αποτέλεσαν συνειδητές επιλογές των πολιτικών ελίτ, έστω και αν υπήρξαν συγκυρίες στις οποίες η δέσμευση σε αυτές ήταν αδύνατη. Στα 100 χρόνια της ιστορίας του σύγχρονου τουρκικού κράτους, η χαρακτηριστικότερη στιγμή επιλογής της πορείας ενός σχετικού εκδημοκρατισμού ήταν το πέρασμα στον πολυκομματισμό και η θεσμοθέτηση «ελεύθερων και δίκαιων εκλογών» μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το 1950, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα παρέδωσε ειρηνικά την διακυβέρνηση της χώρας στο Δημοκρατικό Κόμμα του Μεντερές μετά από 27 χρόνια μονοκομματισμού. Είναι γεγονός ότι η συγκεκριμένη ιστορική στιγμή ανέδειξε τελικά μια αλλαγή στη χώρα, η οποία υπερέβαινε τα στενά κομματικά συμφέροντα του κεμαλικού κόμματος. Αντανακλούσε μια αποδοχή της γενικής δημοκρατικής αρχής.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Πως η αυταρχικοποίηση της Τουρκίας επηρεάζει τις εξελίξεις προς τη νέα Γενεύη

Βυθισμένη στο χάος η Τουρκία με τη σύλληψη Ιμάμογλου, και την ίδια ώρα τρέχουν οι όποιες εξελίξεις στο Κυπριακό. Πόσο όμως αυτά τα δυο μπορούν να συνδυαστούν, και πως ενδέχεται να επηρεάσουν το αποτέλεσμα; Αυτά τα ερωτήματα τέθηκαν στον επίκουρο Καθηγητή του Τμήματος Τουρκικών/Μεσανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου, Νίκο Μούδουρο, στο πλαίσιο παρουσίας του στο Alpha Ενημέρωση, στις 26 Μαρτίου 2025.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Οι 350 λέξεις της ιστορίας μιας εξέγερσης

Η σημασία του καλέσματος Οτσαλάν προς κατάπαυση του πυρός από το PKK

Πως μπορεί ένα κείμενο που δεν ξεπερνά τις 350 λέξεις να αποτελέσει ιστορικό ορόσημο; Μπορεί εφόσον αποτελεί το απόσταγμα μιας μεγάλης διαδικασίας αναζητήσεων που ξεκίνησε πριν από πολλά χρόνια. Ένα τέτοιο κείμενο είναι το γνωστό κάλεσμα του Αμπντουλλάχ Οτσαλάν, το οποίο δημοσιεύθηκε στις 27 Φεβρουαρίου 2025 υπό τον τίτλο «Κάλεσμα Ειρήνης και Δημοκρατικής Κοινωνίας».

Μέσα σε 350 λέξεις, ο φυλακισμένος ηγέτης των Κούρδων κατάφερε να συμπυκνώσει τόσο την ιστορία των ένοπλων συγκρούσεων στην Τουρκία όσο και τη βασική κατεύθυνση που πρέπει να έχει το επόμενο στάδιο των πολιτικών διεκδικήσεων του κουρδικού κινήματος. Είναι γεγονός ότι το επίκεντρο της προσοχής των ΜΜΕ διεθνώς και στην Τουρκία προσανατολίστηκε στην απόφαση του Οτσαλάν να καλέσει σε πλήρη αφοπλισμό και αυτοδιάλυση την οργάνωση που ο ίδιος δημιούργησε το 1978.

Συνεχίστε την ανάγνωση του

Η Τουρκία ως περιφεριακή δύναμη και οι επιπτώσεις στο Κυπριακό

Πολλοί μελετητές της Τουρκίας έχουν, εδώ και χρόνια, παρατηρήσει και καταγράψει τον έντονο τρόπο που η εξωτερική πολιτική της χώρας μετατράπηκε σε ζήτημα καθημερινής πολιτικής αντιπαράθεσης στο εσωτερικό της. Στις περισσότερες αναλύσεις επί του θέματος υπογραμμίζεται μάλιστα ότι ο βαθμός ενδιαφέροντος και αντιπαράθεσης που παρουσιάζεται για τα ζητήματα της εξωτερικής πολιτικής σχεδόν σε όλη τη διάρκεια της διακυβέρνησης Ερντογάν, δεν έχει εμφανιστεί στην πρόσφατη ιστορία της Τουρκίας. Η αλλαγή αυτή είναι όντως πραγματική. Ωστόσο δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά και μόνο στην εργαλειοποίηση της εξωτερικής πολιτικής από την κυβέρνηση Ερντογάν και των συμμάχων του για εκλογικό ή πολιτικό όφελος. Χωρίς βεβαίως να αποκλείεται αυτή η διάσταση, είναι γεγονός η εικοσαετία της εξουσίας του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) έχει αφήσει πλέον το στίγμα της ως μια περίοδος με την πλέον έντονη αναζήτηση για στρατηγική αυτονομία και μετατροπή της Τουρκίας σε μια περιφερειακή δύναμη. Η πολιτική επιμονή του Ερντογάν για περιφερειακή και όχι μόνο ενίσχυση της χώρας του, μοιραία ανέδειξε σταδιακά τον τομέα της διπλωματίας και των διεθνών σχέσεων σε δομικό κομμάτι της καθημερινής πολιτικής δραστηριότητας κυβέρνησης και αντιπολίτευσης.

Συνεχίστε την ανάγνωση του