Πτυχές μιας πρόωρης προεκλογικής των Τουρκοκυπρίων

akinci-ozersayi-kabul-etti-2018-02-16_m

Παρόλο που οι εκλογές για την ανάδειξη του νέου Τουρκοκύπριου ηγέτη είναι καθορισμένες για τον Απρίλιο του 2020, είναι γεγονός ότι τόσο στο παρασκήνιο, όσο και στο προσκήνιο της πολιτικής πραγματικότητας της κοινότητας έχουν ξεκινήσει οι αντιπαραθέσεις και οι ανταγωνισμοί. Το πλαίσιο του προς το παρόν «σιωπηλού» αλλά ιδιαίτερα πολωτικού σε περιεχόμενο προεκλογικού περιβάλλοντος έχει δύο γενικά χαρακτηριστικά: Το πρώτο είναι ότι περιορίζεται αυστηρά στην πολιτική ελίτ και δεν σχετίζεται ουσιαστικά με τις καθημερινές ανησυχίες επιβίωσης των πλατιών στρωμάτων της κοινότητας. Με αυτό τον τρόπο, η αντιπαράθεση εγκλωβίζεται σε ένα περιβάλλον απαξίωσης και στο παρόν στάδιο δεν «αφορά» στο εκλογικό σώμα. Το δεύτερο χαρακτηριστικό είναι ότι η αντιπαράθεση αυτή φέρει μαζί της τους γενικούς άξονες μέσα στους οποίους θα καθοριστούν τον επόμενο χρόνο οι βασικές εξελίξεις. Η μορφή της λύσης του Κυπριακού, οι εξελίξεις στα ενεργειακά και η ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά και οι αντιφάσεις της δύσκολης κοινωνικοοικονομικής πραγματικότητας, αποτελούν πτυχές που από «νωρίς» φαίνεται να επηρεάζουν την πορεία προς τον Απρίλιο του 2020.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Πτυχές μιας πρόωρης προεκλογικής των Τουρκοκυπρίων»

Κλειστά και ανοικτά οδοφράγματα στο Τουρκοκυπριακό πλαίσιο

20161228_120739
Το πρωτοσέλιδο της τουρκοκυπριακής εφημερίδας Αφρίκα στις 23 Απριλίου 2003 με τον τίτλο: «Όλη η Κύπρος δική σας»

Συγκρουόμενες ιδιότητες των κλειστών και ανοιχτών οδοφραγμάτων στο τουρκοκυπριακό πλαίσιο

Η βίαιη διαφοροποίηση του κυπριακού γεωγραφικού χώρου που προκλήθηκε από την εισβολή της Τουρκίας το 1974, προκάλεσε πολλές αρνητικές συνέπειες. Μεταξύ αυτών ήταν και ο εξαναγκασμός σε νέες ιδεολογικές έννοιες και αντιλήψεις για την περιγραφή του τοπίου, οι οποίες προηγουμένως δεν θα μπορούσαν να υπάρξουν ή εάν υπήρχαν είχαν διαφορετικό περιεχόμενο. Ο διαμελισμός του εδάφους και του πληθυσμού έκτισε την βάση πάνω στην οποία το πολιτικό λεξιλόγιο του Κυπριακού προβλήματος αναγκαστικά διευρύνθηκε. Από τη μια πλευρά της διαχωριστικής γραμμής βρίσκονται οι κατεχόμενες περιοχές, οι μη ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία. Από την άλλη είναι οι ελεύθερες. Ακόμα και η προαναφερθείσα περιγραφή αναγκάζεται να συμπεριλάβει την αναφορά σε «δύο πλευρές», οι οποίες ως τέτοιες, δηλαδή ως δύο χωριστές οντότητες στο χώρο, δεν μπορούσαν να αντικατοπτριστούν στο δημόσιο πολιτικό λόγο πριν από το 1974. Τουλάχιστον δεν μπορούσαν να αντικατοπτριστούν στο εύρος, την ένταση και το περιεχόμενο που απέκτησαν μετά το 1974.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Κλειστά και ανοικτά οδοφράγματα στο Τουρκοκυπριακό πλαίσιο»

Είναι «ο κόσμος μεγαλύτερος από τους 5»(;)

 

41829285_1872405412839964_35706763713763999_n 

Η κριτική του Έρντογαν στο παγκόσμιο σύστημα και οι δυναμικές που επηρεάζουν την Κύπρο

«Με κάθε ευκαιρία υπογραμμίζουμε ότι καταρχήν το Συμβούλιο Ασφαλείας και γενικά η δομή του ΟΗΕ θα πρέπει να περάσουν από μια περιεκτική μεταρρύθμιση. Γι’ αυτό όταν λέμε ότι ‘ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από τους 5’ πιστεύουμε ότι είμαστε η φωνή της κοινής συνείδησης της ανθρωπότητας. Διότι πλέον ο κόσμος δεν βρίσκεται στις συνθήκες μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο».Αυτά μεταξύ πολλών άλλων ανέφερε ο Έρντογαν, στη διάρκεια της ομιλίας του στην 73ηΓενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 25 Σεπτεμβρίου 2018. Η επαναφορά της συνθηματικής φράσης «ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από τους 5» (Dünya Beşten Büyüktür), αποτέλεσε την κεντρική βάση πάνω στην οποία ο Πρόεδρος της Τουρκίας θέλησε να δημοσιοποιήσει τις βασικές γραμμές των γεωπολιτικών προσανατολισμών της χώρας του για το επόμενο χρονικό διάστημα. Το γενικό πλαίσιο αυτών των προσανατολισμών είναι η ανάγκη για αλλαγή της παγκόσμιας τάξης πραγμάτων με τρόπο που αυτή να αντικατοπτρίζει τις σημερινές ισορροπίες ισχύος. Η μεταρρύθμιση των δομών και της λειτουργίας του ΟΗΕ επαναφέρεται από την Άγκυρα ως ένα από τα καθοριστικά στάδια της ευρύτερης αλλαγής στο διεθνές διακρατικό σύστημα.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Είναι «ο κόσμος μεγαλύτερος από τους 5»(;)»

Το γράμμα στην μπουκάλα. Μια «λογοκριμένη» τουρκοκυπριακή εμπειρία από τη διχοτόμηση της Κύπρου

Αφώτιστες στιγμές κυπριακής ιστορίας 7

akrep
Ένα από τα πρωτοσέλιδα της εφημερίδας «Σκορπιός» (Akrep) που εκδόθηκε το 1988 από Τουρκοκύπριους σκιτσογράφους. Πηγή: http://www.kibris.net/kktc/sanatcilarimiz/karikatur/huseyin-cakmak/karikatur_sanati.htm

Το 2001 η καθηγήτρια Ιστορίας Nilgün Orhon εργαζόταν ήδη για 10 χρόνια στην εκπαίδευση. Ο πατέρας της πέθανε στον πόλεμο του 1974. Ο θείος της ήταν ο Alper Orhon ένας από τους πρωταγωνιστές της προσπάθειας ανοικοδόμησης στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα μετά το 1974 και γνωστή προσωπικότητα της σοσιαλδημοκρατίας. Η Nilgün Orhon όπως και πολλοί συνάδελφοι της εκπαιδευτικοί, ήταν ιδιαίτερα πολιτικοποιημένη και έντονα δραστηριοποιημένη στην υπόθεση της ειρήνης στην Κύπρο. Αρθρογραφούσε συχνά στην εφημερίδα Avrupa. Το κείμενο της με τίτλο “Γράμμα στην μπουκάλα” (Şişedeki Mektup) δημοσιεύθηκε στις 7 Νοεμβρίου 2001 και έμελλε να γίνει ένα από εκείνα τα «πολιτικά σημεία σταθμός» στην εξεγερσιακή κατάσταση που βίωνε τότε η Τουρκοκυπριακή κοινότητα.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Το γράμμα στην μπουκάλα. Μια «λογοκριμένη» τουρκοκυπριακή εμπειρία από τη διχοτόμηση της Κύπρου»

Το Κυπριακό μέσα από τα προεκλογικά προγράμματα των κομμάτων στην Τουρκία

284334

Στις 24 Ιουνίου 2018 θα διεξαχθούν ταυτόχρονα οι πρόωρες βουλευτικές και προεδρικές εκλογές στην Τουρκία. Στη βάση αυτών των εκλογών ολοκληρώνεται η υιοθέτηση του νέου πολιτεύματος της προεδρικής δημοκρατίας, το οποίο εγκρίθηκε στο δημοψήφισμα του Απριλίου 2017. Οι ψηφοφόροι θα καθορίσουν ταυτόχρονα τη νομοθετική (Εθνοσυνέλευση) και την εκτελεστική (Προεδρία) εξουσία της χώρας. Αυτό συμβαίνει για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας και οι δυναμικές που προκύπτουν από αυτή την ταύτιση θα είναι σημαντικές για την επόμενη περίοδο. Η προσφυγή στις κάλπες φυσικά δεν επηρεάζεται μόνο από το νέο πλαίσιο του προεδρικού συστήματος. Δίπλα σε αυτό θα μπορούσαν να προστεθούν οι βαθιές αναταράξεις που προκαλεί η συνεχιζόμενη οικονομική αποσταθεροποίηση, η πόλωση που καταγράφεται στην κοινωνία, αλλά και το χάος που επικρατεί γενικά στην περιφέρεια. Οι κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις που συγκροτούν το περιβάλλον μέσα στο οποίο θα πραγματοποιηθεί η διπλή εκλογική διαδικασία, επηρεάζουν με τον τρόπο τους τόσο την τελική επιλογή των ψηφοφόρων, αλλά και τα ίδια τα πολιτικά κόμματα. Προεδρικό σύστημα, θεσμοθέτηση κομματικών συμμαχιών, οικονομική αποσταθεροποίηση, πόλωση και καθεστώς έκτακτης ανάγκης, αποτελούν την ίδια στιγμή στοιχεία που στον ένα ή στον άλλο βαθμό επηρέασαν τις πολιτικές θέσεις των κομμάτων. Συνεπώς τα ίδια τα κείμενα των προεκλογικών προγραμμάτων αποκτούν μια επιπλέον σημασία, τουλάχιστον στο επίπεδο μιας περαιτέρω κατανόησης του κλίματος που επικρατεί στην Τουρκία λίγο πριν από την κάλπη. Τα ίδια ισχύουν φυσικά και για το Κυπριακό. Παρόλο που το Κυπριακό απουσίασε ολοκληρωτικά από την δημόσια αντιπαράθεση, εντούτοις είναι παρόν – έστω και υποβαθμισμένο – στα προεκλογικά κείμενα των κομμάτων.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Το Κυπριακό μέσα από τα προεκλογικά προγράμματα των κομμάτων στην Τουρκία»

Από τους S-300 στο φυσικό αέριο: Οι πολλαπλές αναγνώσεις της Ανατολικής Μεσογείου από την Τουρκία

Capture
Ένα από τα πολλά δημοσιεύματα στον τουρκικό Τύπο στις αρχές του 1997, με τα οποία προβάλλεται ένα μέρος του «συνδρόμου της περικύκλωσης» της χώρας. Πηγή: Koalisyonlar Dönemi Dış Politikası

«Κανένας να μην θεωρήσει ότι η Ανατολική Μεσόγειος είναι η θάλασσα του μπαμπά του… Ως Τουρκία, βασισμένη στο διεθνές δίκαιο και την αποκλειστική οικονομική μας ζώνη, θα κάνουμε τις έρευνες μας, θα κάνουμε και τις γεωτρήσεις μας. Ας μας συγχωρέσουν αλλά δεν υπάρχει πλέον η παλιά Τουρκία». Οι δηλώσεις αυτές έγιναν από τον Υπουργό Ενέργειας της χώρας, Berat Albayrak, το Νοέμβριο του 2017 σε συνέδριο για θέματα φυσικού αερίου στην Τουρκία. Η συγκεκριμένη περιγραφή της Ανατολικής Μεσογείου έγινε από τον Υπουργό για να εξηγήσει παραστατικά κάποιους από τους ενεργειακούς στόχους της Άγκυρας όπως η στρατηγική για δημιουργία υποδομών αποθήκευσης 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου μέχρι και την περίοδο 2021-2022. Όπως χαρακτηριστικά πρόσθεσε ο Albayrak, μια από τις βασικές πτυχές της ενεργειακής πολιτικής της Τουρκίας είναι να αυξήσει την παρουσία και επιρροή της στις χώρες που αγοράζουν φυσικό αέριο.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Από τους S-300 στο φυσικό αέριο: Οι πολλαπλές αναγνώσεις της Ανατολικής Μεσογείου από την Τουρκία»

«Θέλω πίσω τη χώρα μου»

220118 Hasan Ulas Altiok
Μια από τις χαρακτηριστικότερες σημερινές αντιδράσεις: «Θέλω πίσω τη χώρα μου»

Τί έγινε σήμερα (και τί θα γίνεται;) στα βόρεια της Κύπρου;

Σε δημοσιογραφικό επίπεδο τα τελευταία γεγονότα στα κατεχόμενα είναι γνωστά. Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι η επίθεση εναντίον της εφημερίδας Afrika, στελεχών του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος, αλλά και εναντίον της ευρύτερης τουρκοκυπριακής Αριστεράς (που αντιδρούν σε σχέση με την πολιτική της Άγκυρας στη Συρία) θα συνεχιστούν με διάφορες “ευκαιρίες – εκδηλώσεις” τις επόμενες ώρες και μέρες. Στο σημείο αυτό θα ήταν χρήσιμη μια όσο το δυνατό πιο ξεκάθαρη εικόνα του πλαισίου των εξελίξεων, των πλευρών της αντιπαράθεσης και των ιδεολογικών μηχανισμών που τέθηκαν σε κινητοποίηση.

Συνεχίστε την ανάγνωση του ««Θέλω πίσω τη χώρα μου»»

Ιστορικές και επίκαιρες πτυχές των πρόωρων εκλογών στα κατεχόμενα

siyasi_partilerin_aday_belirleme_surecleri_devam_ediyor_h9409

Οι επικείμενες πρόωρες εκλογές στα κατεχόμενα τον Ιανουάριο του 2018, αντικατοπτρίζουν την φορτική επανάληψης μιας «κλασσικής στιγμής» στην εξέλιξη της διχοτόμησης από το 1974 και μετά: Η Τουρκοκυπριακή κοινότητα βιώνει μια παρατεταμένη κρίση ηγεμονίας σε όλα τα επίπεδα της χωριστής πολιτειακής κατάστασης που προέκυψε ως αποτέλεσμα του πολέμου. Οι δομές εξουσίας στα βόρεια εδάφη της Κύπρου χαρακτηρίζονται κυρίως από την ολοκληρωτική αποτυχία του προγράμματος που φιλοδοξούσε να ικανοποιήσει τις βασικές ανάγκες μιας κοινωνίας σε ένα πλαίσιο βίαιης εδαφικής και πληθυσμιακής διχοτόμησης. Η ανάγκη που οδήγησε στην προκήρυξη πρόωρων εκλογών σήμερα, είναι απλά μια ιστορική επιβεβαίωση της συνέπειας που αναπαράγει η κατάρρευση του «κοινωνικού συμβολαίου», στο οποίο οι Τουρκοκύπριοι βρέθηκαν να είναι «ενδιαφερόμενη πλευρά» το 1974, αλλά και το 1983 με την ανακήρυξη της «ΤΔΒΚ».

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Ιστορικές και επίκαιρες πτυχές των πρόωρων εκλογών στα κατεχόμενα»

Τουρκοκύπριοι: Αυτοί οι απρόθυμοι Μουσουλμάνοι

cache_728x3000_Analog_medium_427344_593725_392017

Οι ανησυχίες του ΑΚΡ για την τουρκοκυπριακή κοσμικότητα

Το καλοκαίρι του 2011 τότε Πρωθυπουργός της Τουρκίας ο Έρντογαν επισκέφθηκε τα κατεχόμενα για σειρά επαφών, οι οποίες όμως χαρακτηρίζονταν από τις ιδιαίτερες συγκυρίες της εποχής. Όπως και σήμερα, έτσι και τότε ήταν μια περίοδος κορύφωσης της έντασης μεταξύ Τουρκοκυπρίων-Άγκυρας εξαιτίας της επιβολής του οικονομικού πρωτοκόλλου. Είχαν προηγηθεί οι μεγάλες κινητοποιήσεις της συνδικαλιστικής πλατφόρμας ενάντια στα μέτρα λιτότητας τον Ιανουάριο και τον Μάρτιο του ίδιου έτους, όπως και η γνωστή δήλωση του Έρντογαν με την οποία χαρακτήριζε τους Τουρκοκύπριους ως «τρόφιμους – αναγιωτούς». Σε αυτό το ιδιαίτερο πλαίσιο της τότε επίσκεψης, ο Έρντογαν είπε πολλά και αποκαλυπτικά. Μεταξύ άλλων υπενθύμισε και την βασική – πολλές φορές «ανομολόγητη» – αντίληψη που διατηρεί μέχρι σήμερα το ισλαμικό κίνημα της Τουρκίας για την Τουρκοκυπριακή κοινότητα και την σχέση της με την θρησκεία. Μιλώντας σε Τουρκοκύπριους δημοσιογράφους, ο τότε Πρωθυπουργός υπογράμμισε: «Η Βόρεια Κύπρος είναι μια τουρκική και μουσουλμανική χώρα. Θα πρέπει να είμαστε περήφανοι για αυτά μας τα χαρακτηριστικά και να μην έχουμε αμφιβολίες στο να τα προωθούμε. Τη στιγμή που η Ελληνοκυπριακή πλευρά δείχνει τόση αφοσίωση στους δεσμούς της με την Εκκλησία, εμείς θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε περισσότερο τις πολιτιστικές μας ιδιαιτερότητες με ακόμα περισσότερα τζαμιά και ακόμα περισσότερη θρησκευτική εκπαίδευση».

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Τουρκοκύπριοι: Αυτοί οι απρόθυμοι Μουσουλμάνοι»

Προς μια κανονικοποίηση της διχοτόμησης;

FullSizeRender

Δυναμικές πίσω από την συζήτηση περί μονομερών μέτρων Άγκυρας και Τουρκοκυπρίων

Αμέσως μετά την αποτυχία της τελευταίας διάσκεψης για το Κυπριακό, απελευθερώθηκαν πολλές και σύνθετες δυναμικές, τόσο στην Άγκυρα, όσο και ιδιαίτερα στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα. Το κεντρικό χαρακτηριστικό των δυναμικών αυτών βασίζονται στην αντιπαράθεση που διεξάγεται σε σχέση με το εάν θα πρέπει να εγκαταλειφθεί η ιδέα για μια ομοσπονδιακή λύση στο Κυπριακό ή εάν θα πρέπει να συνεχιστεί η προσπάθεια στις υφιστάμενες παραμέτρους του ΟΗΕ. Οι δύο αυτοί βασικοί άξονες της αντιπαράθεσης στην Τουρκοκυπριακή κοινότητα, δεν είναι βεβαίως νέοι. Αντίθετα εντάσσονται σε ένα σημαντικό ιστορικό πλαίσιο, η νεότερη φάση του οποίου ήταν η περίοδος που ακολούθησε την εισβολή του 1974. Παρόλο που οι δύο προαναφερθέντες άξονες όπως και οι εκπρόσωποι τους, δέχονται τις μετασχηματιστικές επιρροές του χρόνου, εντούτοις θα μπορούσε να λεχθεί ότι η σημερινή αντιπαράθεση φέρει μαζί της τα βασικά ιστορικά τους χαρακτηριστικά. Έτσι, σε γενικές γραμμές σημειώνεται ότι αμέσως μετά το Κράν Μοντάνα οι βασικές δυνάμεις της τουρκοκυπριακής δεξιάς συμφωνούν στην αλλαγή στρατηγικής και απομάκρυνσης από την ομοσπονδιακή προοπτική, ενώ οι βασικές δυνάμεις της ευρύτερης αριστεράς επιμένουν στην διατήρηση των προσπαθειών επίλυσης εντός του ομοσπονδιακού πλαισίου.

Συνεχίστε την ανάγνωση του «Προς μια κανονικοποίηση της διχοτόμησης;»